Hoe FIT ben jij? Preparticipatie screening in de sportgeneeskundige praktijk

SportKnowhowXL: Bewegen gaat sport vervangen
6 september 2019

Hoe FIT ben jij? Preparticipatie screening in de sportgeneeskundige praktijk

Iedere keer als een (jonge) sporter op  het  sportveld overlijd is dat  een dramatische gebeurtenis en  is er weer een  druk uit de samenleving om  alle sporters te screenen  zodat  dit niet meer kan en zal gebeuren.

In meer dan  van de helft van  alle  niet traumatische doden  tijdens sport is er sprake  van een onderliggend cardiaal lijden waarvan de dood de eerste manifestatie is. De incidentie is zeer laag ongeveer 0,76 per 100000 AY en we moeten ons realiseren  met de huidige aanpak  anamnese,  lichamelijk onderzoek  en  ECG  dat we bij een screening ongeveer 20% vangen en  de rest  blijft onder het  oppervlakte.

De vraag  kan gesteld worden hoe we dit probleem  moeten gaan  aanpakken. Er zijn  in  principe twee mogelijkheden een  wetenschappelijke  benadering of een  benadering die  meer vanuit de “echte samenleving” komt.

Over de  eerste benadering kunnen  we vrij kort zijn  ,  er zijn inmiddels diverse rapporten  verschenen  die algemene screening niet zinvol achten . De klinische effectiviteit van cardiovasculaire screening bij  asymptomatische jonge niet professionele atleten ( 14-35 Y ) is laag en het is niet duidelijk of de screening het probleem van de plotse dood bij  sport reduceert, screening zal leiden tot een hoog aantal  vals positieven en  leidt tot over diagnostisering en over behandeling en kan  zo  eventueel potentiële sporters onterecht afkeuren  voor sportparticipatie .

Wellicht is het beter het  doel  van  screening niet toe te spitsen op  plotse dood maar op  morbiditeit en  sportadvisering. De sport populatie kan men  het beste in  twee categorieën indelen  een groep  sporters onder de 35  jaar en  een  groep  boven de 35 jaar. Deze indeling wordt gemaakt omdat er een essentieel  verschil in  onderliggende ziekten aantoonbaar is.  Bij  de jongere groep  sporters is er veel  meer sprake van een overerfbare aandoening en  bij  de oudere sporter is er vaak  sprake van afwijkingen  aan de kransslagader . Deze aderverkalking komt ongeveer bij  de helft van  de oudere asymptomatische sporters voor.

Juist bij de oudere sporters ( >50y)  is er een duidelijke correlatie tussen een  positieve fietstest en  het hebben  van significante vernauwingen in  de kransslagader. Juist voor deze groep is de pre competitieve screening belangrijk en kan het risico op  een eventueel  event verlagen. Het is niet zelden dat in deze groep “ master atleten” een zogenaamde “ Bucketlist “ leidend is voor de sportprestatie die men in het vooruitzicht heeft gepland en niet het oxidatieve vermogen van de sporter. Voor deze groep sporters is het heel belangrijk om sportprestatie en oxidatief vermogen in balans te brengen zodat teleurstellingen en eventuele calamiteiten voorkomen kunnen worden. Een preparticipatie screening voor de master atleet is een belangrijk onderdeel in de voorbereiding op een te plannen sportactiviteit .

Voor de jongere groep sporters onder de 35 jaar is een preparticipatie screening in  het kader om een  acute hartstilstand te voorkomen niet zinvol . Wat voor de master sporter geldt is ook van toepassing voor deze jonge groep sporters en is het  belangrijk om ook de balans te vinden tussen gewenste sport prestatie en  oxidatief vermogen zodat ook hier een sportkeuring een belangrijke plaats in neemt.

  • Wilt u ook een sportmedisch onderzoek afnemen, of meer informatie over wat we voor u kunnen betekenen? Bel gerust

Auteur: Jan Hoogsteen

Deel en like ons: